Öz-saygının oluşmasında ailenin ehemmiyeti

TOPLUMUN GELECEĞİ; ONU OLUŞTURAN BİREYLERİN HER İSTİKAMETTEN SAĞLIKLI BİR FORMDA YETİŞMİŞ OLMALARI İLE İLGİLİDİR.

ÖZ-SAYGI: Bireyin kendini kâfi, kıymetli ve pahalı olarak algılama derecesidir.

Fark edebilmek ve değişimi sağlayabilmek için öncelikli olarak sorgulamak gerekir; o vakit farkındalığa ulaşmanın yolu açılmış olur. Bu sebeple bu hususta değişim sağlayabilmek için öncelikli olarak şu soruları kendinize sormanızı istiyorum.

PEKALA, FARKINDA MIYIM?

Aldığım roller, varoluşum; sandığım kadar küçük ve «aman ne olacak?» deyip söylediklerimi yapmaya devam edecek kadar etkisiz değil!

«BİR SÖZ BÜYÜK BİR TESİR ALANINA SAHİPTİR»

Nefret dili-eleştirel dil-yargılayan dil-savunmaya geçen lisan; bunlar öz-saygıyı, benlik algısını düşüren, bilinmeyen bir dünyaya karşı savunmasız bırakan, hareketsiz bırakan davranışlardır. Bir kişi söylenen sözlerle yapılan davranışlarla büyür.

Araştırma bulguları; yüksek öz-saygının zihinsel, duygusal, ahlaki ve toplumsal taraftan olumlu bir gelişmeye yol açtığını göstermektedir.

Düşük öz-saygıya sahip bireylerde ise şu özellikler gözlenmektedir;

Kendilerini yetersiz ve kıymetsiz görürler,

Olaylarla başa çıkma güçlerinin olmadığını düşünürler,

Çarçabuk tesir altında kalırlar.

Sık sık suçluluk ve utanç hislerine kapılırlar.

Kendilerine ve başka insanlara itimat duymazlar ve insan ilgilerinde yetersizlik gösterirler,

İncinme derdi ile yakın alakaya girmezler, sevgi ve dostluk münasebetlerinden kaçınırlar.

Korku seviyeleri epeyce yüksektir, istek ve isteklerini daima baskı altında tutmaya çalışırlar.

Ayrıyeten yetersiz öz-saygının çok katı bir bakış açısına, otorite bağımlılığına, içe kapanık ve pasif davranışlara, saldırgan davranışlara ve cürüm işlemeye eğilimli bir kişilik yapısına yol açtığı yapılan araştırmalarla da ortaya konmuştur.

Öz-saygı gelişiminde aile ortamının ve ana-baba tavırlarının, incelenen öteki faktörlerden çok daha tesirli olduğunu ortaya koymuştur.

İnsanın temel ruhsal ihtiyaçlarından biri, başka beşerlerle sevgi alışverişinde bulunmak ve dostça bağlar kurabilmektir. Birey öbürleri tarafından kabul edilmek ve onaylanma muhtaçlığı duyar.

Çocuk için kıymetli olan insanların, çocuğa ait tavır ve davranışları sonucu çocuk ya kendine hürmet duyar, kendi kıymetlerini ortaya çıkararak inanç kazanır ve bu halde öz-saygıya ulaşır ya da büsbütün bunun karşıtı bir durum ortaya çıkar.

ÖZ-SAYGI hissinin gelişmesinde çocuğa şartsız sevgi ve kabul gösterilerek benimsenmesi kıymetlidir. Çocuğa gösterilen yakın ilgi, gereksinimlerini dikkate alma, çocuğa vakit ayırma gayretinde olma, sıkıntılarla karşılaştığında rehberlik etme ile belirlenen benimseyici-demokratik tavır öz-saygının gelişim ve devamlılığında da kıymetli görülmektedir.

“Karşılıklı konuşma olmayan yerde ömür da yoktur” Albert Camus

Çocuğun kendini emniyette hissetmesi için, birinin «dünya ile daha yeterli başa çıkabiliyor olması» son derece değerlidir.

Ebeveynin emniyetli ve ön görülebilir olması önemlidir!

Ebeveyn(bakım veren) çocuğu ile bebeklikten itibaren yakın münasebet kuran ve onunla birlikte hisseden, birlikte olan ve birlikte yapan kişidir. Ebeveynler ve bebekleri ortasındaki etkileşim, duygusal bağlanmayı sağlayan keyif dolu oyunlarla doludur. «cee-ee, göbeğe üfleme, yakaladım seni üzere klasik birçok bebek oyunu, bebeğin yetişkin ile etkileşim içine girmesini ve uygun uyarılma seviyesinin korunmasını sağlar. Sonuç olarak, çocuk kendisinin diğer birisi tarafından «görüldüğünü» ve «değer verilen bir birey olduğunu hisseder. Buradaki ileti şudur; «Sen bu dünyada yalnız değilsin. Sen olağanüstüsün ve benim için çok özelsin. Sen öbürleri ile de uygun bir halde etkileşim içinde olmayı başarabilirsin.»

Bu bildirisi vermek ismine kendimizi ve sözlerimizi yapılandırdığımızda , çocukların öz-saygılarını tamir edebilir ve çocuğun inancının değişmesine katkı sağlayabiliriz.

Cezalar, eleştirmeler, utandırmalar, sevgiyi şartlı vermeler, başarıyı takdir etmeme, etiketler, sevgisiz bir ortam, gerilimli konut ortamı, ebeveynlerin birbirleri ile sorunları

Bütün bunlar özsaygıyı düşürücü ve alakaları zedeleyen davranışlardır.

DAHA FARLI NASIL DAVRANARIM DİYE ÖĞRENEBİLİR VE DAHA FARKLISINI YAPMAYI TERCİH EDEBİLİRSİNİZ!

Bir cevap yazın