Erken ergenliği engellemek için dikkat edilmesi gereken 10 nokta

Erken Ergenlik, kız çocuklarında 8 yaşından ve erkek çocuklarında 9 yaşından evvel ergenliğin başlamasıdır.

Dünyada ve ülkemizde son yıllarda erken ergenlik artmaktadır. Bilhassa beslenme ve ömür şartlarının değişmesi ile birlikte obezitenin ve endokrin bozuculara maruz kalmanın artması ile birlikte erken ergenlik daha sık görülmektedir.

Çocukluk yaşında obezitenin artması, erken ergenlik mümkünlüğünü arttırmaktadır. Zira obez çocuklarda artan östrojen, ergenlik gelişimini hızlandırır. Bu nedenle obezitenin çocukluk yaş kümesinde önlenmesi, erken ergenlik için de yararlı olacaktır. Başka taraftan obezite, erken ergenliği çocuklarda tedavi muvaffakiyetini azaltan bir faktördür.

Besin katkı hususları, böcek ilaçları (pestisitler), kozmetik eserler ve oyuncaklar içindeki endokrin bozucular, erken ergenliği başlatabilmektedir. Ayrıyeten soya, lavanta yağı, rezene çayı ve arı poleni üzere doğal olduğu ileri sürülen eserlerin kullanımı da erken ergenlik gelişimine yol açabilir. O nedenle piyasada bulunan ve doğal bitki özleri olduğunu sav eden eserler de, çocuk sıhhati acısından risk teşkil edebilir. Öteki taraftan çocuklar için cazip olan abur cuburların üretiminde kullanılan katkı hususları de erken ergenlik acısından risk teşkil edebilir. Zira tüm bu eserler, endokrin bozucu olarak isimlendirilen ziyanlı hormonlar içerebilmektedir.

İnsan ömrünün en hassas devri olan çocukluk çağında bu ziyanlı eserler kullanıldığında, ileriki yaşlarda birçok olumsuz tesir ortaya çıkabilir. Doğal bitkisel besin desteği olduğu ileri sürülen bir eserin çocuklarda kullanımı sonucunda, erken ergenlik ortaya çıkabilir. Lakin erken ergenliğin nedeninin bu besin desteği olduğunu ortaya çıkarmak çoğunlukla mümkün değildir. Zati çocuklarda kısa ve uzun devir fayda ve ziyanları bilimsel olarak ortaya konmadığı için bu eserlerin Sıhhat Bakanlığından onayları bulunmamaktadır. Aileler bu hususta hassas olmalıdır.

Endokrin bozucular, esas plastiklerde, deterjanlarda, böcek ilaçlarında ve endüstriyel kimyasallarda sıklıkla bulunmaktadır. Bu ziyanlı unsurlardan büsbütün uzak durmak ve kurtulmak mümkün değildir. Bu nedenle en azından aşağıdaki noktalara dikkat etmek yararlı olacaktır:

Zerzevat ve meyveleri, mevsiminde ve uygun ölçülerde tüketmesine dikkat edilmelidir. Birebir besinden daima ve çok ölçüde tüketmemesi değerlidir. Ayrıyeten zerzevat ve meyveler olabildiğince organik olmalı ve bol su ile uygunca yıkanmalıdır.

Konserve besinler yerine taze besinler tercih ediniz. Tercih edilecekse karton korumalı ve cam kavanozdaki eserler tercih edilmelidir. Bilinen markaların tercih edilmesi ve eserlerin son kullanma tarihine dikkat edilmelidir.

Plastik yerine cam, porselen ve paslanmaz çelik mutfak materyalleri (bardak, şişe, damacana, kap, kacak vs) kullanılmalıdır. Plastik tabak yahut bardaklar kullanılacaksa mikrodalgada yiyecek ve içecekler ısıtılmamalı ve bulaşık makinesinde yıkanmamalıdır. Mümkünse tek kullanımlık plastikleri tercih edilmelidir. Şebeke suyunu arındıran su arıtma aygıtlarının kullanılması da yararlıdır.

Çocuklarda kozmetiklerin (parfüm, deodorant, losyon, krem, oje, ruj vs) kullanılması önerilmemektedir. İllaki kullanılacaksa çok az ölçüde ve kokusuz-katkısız olanlar tercih edilmelidir.

Abur cuburların imalinde kullanılan besin katkı unsurları ile soya, lavanta yağı, rezene çayı ve arı poleni üzere doğal olduğu ileri sürülen besin destekleri de erken ergenlik gelişimi için risk teşkil edebilir.

Derin su balıkları yerine ağır metal oranları daha düşük olan hamsi, istavrit ve palamut üzere yüzey balıkları tercih edilebilir.

Yumuşak plastik oyuncaklardan kaçınınız ve pamukluk yahut tahta oyuncaklar tercih ediniz. Plastik oyuncak ve diş kaşıyıcısı alınacaksa Fitalat ve Bisfenol A içermediği denetim edilmelidir. Emniyetli olmayan marka ve eserler katiyetle kullanılmamalıdır.

Teflonlar yerine paslanmaz çelik, seramik ve demir döküm tencere ve tavalar kullanılmalıdır. Teflonlar kullanılacaksa, boş iken ısıtılmamalı kesinlikle içinde sıvı yahut yemek olmalıdır. Kısık yahut orta ateşte ısıtılmalı ve teflonun kavrulmasına müsaade edilmemelidir. Kullanım esnasında mutfak havalandırılmalı ve aspiratör kullanılmalıdır. Çizilen ve hasarlanan teflonlar kullanılmamalıdır.

Alev geciktiricili kimyasal unsur içermeyen döşeme gereçleri ve mobilyalar meskenlerde tercih edilmelidir. Meskenlerin sık sık havalandırılması ve hafif ıslak toz bezleri ile tozların alınması ayrıyeten hepa filtreli elektrik süpürgelerin kullanılması da kıymetlidir.

Bilinen ve denetlenen markaların tavuk ve süt eserlerinin tüketilmesinde sakınca yoktur.

Bir cevap yazın