Çocuğunuzun bağışıklığını güçlendirin

Bağışıklık sisteminin çocukluk devrinde kuvvetlendirilmesi yetişkinlik devrinde sağlıklı bir hayat sürdürülebilmesi açısından büyük ehemmiyet taşır. Sistemli beslenmenin yanı sıra, çocukların sağlıklı ortamlarda büyümesi bağışıklık sisteminin gelişmesinde kıymetli bir rol oynar. Liv Hospital Çocuk Sıhhati ve Hastalıkları Uzmanı Yrd. Doç. Dr. Emre Çenesiz bağışıklık sistemini güçlendirmenin yollarını anlattı.

Bağışıklık sistemi nedir?

Bağışıklık sistemi proteinler, çeşitli dokular ve organlardan oluşan bir savunma sistemidir ve her gün bizi mikroplardan (bakteri, virus, parazit) müdafaaya çalışır. Bu sistemin kâfi olamadığı durumlarda hasta oluruz. Kanda dolaşan akyuvarlar (lökositler) mikropları saptayıp, etkisiz hale getirmek için bir dizi operasyon başlatırlar. Akyuvarları yapan organlarımız timus, dalak ve kemik iliğidir. Bedende lenf bezi ismiyle bulunan minik bezlerde de akyuvarlar bulunur. Akyuvarların iki tipi vardır; bir küme mikropları etkisiz hale getirir, başkaları ise bedene giren mikropları hafızaya yazıp, ona karşı askerler (antikor) geliştirirler ve bir sonraki taarruzda mikrobu öldürürler.

Bağışıklık sistemi nasıl çalışıyor?

Mikroplar bedene girdiğinde beden çabucak ona karşı asker (antikor) üretmeye girişir. Bir daha tıpkı mikrop girmeye çalıştığında askerler hastalığı maniler. Örneğin suçiçeği geçirdikten sonra, bir daha geçirmezsiniz, zira artık beden tedbirini almıştır. Aşılar da bu mantıkla çocuğunuzu korur. Aşıyla, bedeni hasta etmeyecek lakin bağışıklık sistemini uyaracak kadar mikrop veririz, bedende çabucak antikorlar oluşur ve gerçek hastalıkla karşılaştığında hastalığı pürüzler. Hepimiz dünyaya şimdi denenmemiş bir bağışıklık sistemiyle geliyoruz. Çocuğunuz da büyürken, etrafındaki mikroplarla karşılaşarak bağışıklık sistemini deniyor ve hazırlıyor.

Anne sütü bağışıklık sisteminin en kıymetli besin kaynağı

Beslenme bağışıklık sistemini en çok etkileyen çevresel faktörlerden biridir. Bağışıklık sisteminde en değerli besin kaynağı natürel ki anne sütüdür. Anne sütü içeriğindeki gözetici faktörleri bebeğe direkt olarak geçmekte ve bireyin ömür uzunluğu onu koruyacak olan bağışıklığının temellerini atar.

Steril ortamlarda büyüyenlerin bağışıklık sistemi daha güç güçlenir!

Hijyen hipotezine nazaran sterillik arttıkça bağışıklık sistemi kendine gerçek çalışır ve kendine ziyan vermeye başlar. Birtakım hastalıkların temelinde bu yatarr. Çamaşır suyu üzere hususlarla konutun sık sık temizlenmesi çocuğun bağışıklık sisteminin gelişmesini mahzurlar. Çocuk ne kadar çok yaşıtları ile oynuyor, toprakla oynuyor ise o kadar bağışıklık sistemi güçlenir. Ailenin tek çocuğu olup steril etrafta yaşayan çocuklarda bağışıklık sistemini gelişemez ve bunun sonucunda çocuk sık sık hasta olurlar. Çok kardeşli kalabalık konutlarda büyüyen çocuklar ise daha güçlü bağışıklık sistemine sahiptirler.

***************

KUTU… KUTU… KUTU…

Bağışıklık sistemini daha kuvvetli tutmak elinizde..

Daha çok meyve ve zerzevat: Sofrada C vitamini, karoten ve antioksidanların daha fazla olduğu (bu hususlara genel olarak fitobesinler diyoruz) renkli zerzevatları bulundurun. Yeşil yapraklı sebzeler, brokoli, biberler, havuç, bal kabağı portakal, kayısı, tropik meyveler gibi…

Daha az şeker ve tatlandırıcı: Yapılan bilimsel çalışmalar şeker katkılı yiyeceklerin akyuvar çalışmasını olumsuz etkilediğini gösteriyor. Bilhassa hastalık periyotlarında tatlandırıcılar, şekerin her çeşidi, dışarıdan alınan paketli tatlı yiyeceklerden uzak durmak gerekir. Bunların yerine bal, pekmez ya da doğal meyve şekerinden faydalanmak daha doğrudur.

Yağ asitlerinden en yararlısı Omega 3 yağları: Bilhassa soğuk sularda dolaşan yağlı balıklarda olan bu husus çok kıymetli bir bağışıklık takviyesidir. Omega yağ asitleri, bakterileri yiyen hücrelerin aktivitesini arttırırlar. Haftada 3 gün yağlı balık yemek (gerçek deniz somonu yahut ton balığı) yahut bulunamıyorsa, tekrar de lokal taze balık ve haftada bir kaç kere balık yağı içeren bir kapsül kafidir. Keten tohumu yağı da, balık yağı kadar kuvvetli olmasa da, yeterli bir Omega 3 kaynağıdır.

Kâfi uyku: Çalışmalar, çocuklarda da erişkinlerde olduğu üzere uykusuzluğun mikrop öldüren hücrelerin gücünü azalttığı gösteriyor. Bilhassa gün uzunluğu yuvada değişik aktivitelerle heyecanlı saatler geçiren küçük çocukların uyumadıklarını düşünürsek, erken yatmalarının çok gerekli ve değerli olduğunu anlarız. Bu yaştaki çocukların 12-13 saat, okul öncesi çocukların 10 saat uykuya ihtiyaçları var.

Olağan kilo: Şişmanlık antikor imalini yavaşlatarak bağışıklık sistemine olumsuz tesir etmektedir.Çocuğunuzu faal tutarak hem kilosunu, hem de bağışıklık sistemini denetim altında tutmaya çalışın.

Mikropla müsabaka olasılıklarını en aza indirgeyin: Bağışıklığı direkt arttırmasa da, bağışıklık sisteminin yorulmasını engelleyebilir. Sabunla el yıkamaya ehemmiyet verin. Okuldan gelince, yemekten evvel ve sonra, burun sildikten sonra, tuvaleti kullandıktan sonra kesinlikle eller sabunla yıkanmalı. Diş fırçaları birlikte duruyorsa, hasta olanın fırçasını çabucak atıp yenisini almakta yarar var.

Yanında sigara içmeyin: Çocuklar sigaranın ziyanlı tesirlerine daha da açıklar zira dakikada daha fazla soluyorlar. Bronşit, kulak enfeksiyonu, astım riskini arttırmak istemiyorsanız, çocuğunuzun pasif içici olmasına müsaade vermeyin.

Bir cevap yazın